مقایسه ویژگی های ارزشیابی کمی و کیفی

مقایسه ویژگی های ارزشیابی کمی و کیفی

در ارزشیابی سنتی ، امتحان و ارزشیابی به عنوان آخرین حلقه فرایند آموزشی تلقی می شد که در پایان دوره آموزشی برای جدا کردن دانش آموزان قبول و مردودی به کار می رود. امروزه امتحان و ارزشیابی را بخش جدایی ناپذیر فرایند یاددهی – یادگیری می دانند که همراه با آموزش و در ارتباط تنگاتنگ با آن ، به گونه ای مستمر انجام می گیرد و به جای تاکید بر طبقه بندی       دانش آموزان و مقایسه آنان با یکدیگر هدایت یادگیری آنان را مرکز توجه قرار می دهد (شکوهی ، 1388).

از چندین جنبه می توان این دو نوع ارزشیابی را با هم مقایسه کرد :

  1. هدف[1]:

هدف ارزشیابی کمی ، شناسایی میزان یادگیری دانش آموزان است که غالبا در سطوح پایین یادگیری (دانش و درک) صورت می پذیرد.

هدف ارزشیابی توصیفی ، شناسایی عوامل موثر در فرایند یاددهی – یادگیری و ایجاد شرایط بهتر برای یادگیری دانش آموزان است.

  1. مقیاس[2]:

در ارزشیابی کمی از مقیاس فاصله ای (20 – 0 ) استفاده می شود.

در ارزشیابی کیفی از مقیاس رتبه ای (خیلی خوب ، خوب ، قابل قبول ، نیازمند آموزش و تلاش بیشتر) استفاده می شود.

  1. ابزار:

در ارزشیابی کمی ابزار کار ، عمدتا آزمون های کتبی است.

در ارزشیابی کیفی از ابزارهای متنوع (پوشه کار ، آزمون های کتبی ، آزمون های عملکرد ، تکالیف درسی ، مشاهدات و …) استفاده می شود.

  1. بازخورد[3]:

در ارزشیابی کمی بازخورد به صورت عددی و نمره ای است.

در ارزشیابی کیفی بازخورد به صورت عبارت های توضیحی است.

  1. دانش آموز:
مطلب مرتبط :   یادگیری نکته های فن بیان ،آداب معاشرت،سخنرانی و مهارت های ارتباطی

در ارزشیابی سنتی نقش دانش آموز انفعالی و پاسخ دهنده به سوالات طرح شده و بی توجهی به ضرورت ایجاد مهارت خود ارزیابی است.

در ارزشیابی کیفی ، دانش آموز در جریان سنجش فعال و از طریق  خود ارزیابی و مشارکت در تولید ابزارها و جمع آوری اطلاعات فعالیت می کند.

  1. معلم :

نقش معلم در ارزشیابی کمی معمولا تهیه و تولید سوالات آزمون ها و اجرای آنهاست.

همچنین نقش معلم در ارزشیابی کیفی ، فراهم آورنده زمینه یاری دانش آموز در ارتقاء سطح تلاش و کوشش برای هدایت خودسنجی و خود ارزیابی است.

  1. اولیاء:

نقش اولیاء در ارزشیابی عددی ، حاشیه ای و غیر فعال است. در ارزشیابی کیفی والدین در فرایند آموزش و سنجش همراه معلم هستند.

  1. جامعیت:

در ارزشیابی سنتی به ابعاد مختلف دانش آموز کم توجهی شده و معمولا تاکید بر دانش و معلومات است.

در ارزشیابی کیفی توجه به ابعاد مختلف یادگیری مدنظر است.

  1. پویایی:

در ارزشیابی کمی ، ارزشیابی و یادگیری غالبا از هم تفکیک شده است.

در ارزشیابی کیفی ، ارزشیابی جریان پیوسته و توام با یادگیری است (ارزشیابی برای یادگیری و یادگیری برای ارزشیابی).

  1. عملکرد گرایی:

در ارزشیابی سنتی و کمی توجه به محفوظات فراگیران مهم است.

در ارزشیابی کیفی توجه به عملکرد واقعی دانش آموز در جریان یادگیری مدنظر است.

  1. فرایندی:

در ارزشیابی کمی ، ارزشیابی صرفا به پایان دوره آموزشی منتقل شده است.

در ارزشیابی کیفی ، ارزشیابی محدود به یک زمان خاص نیست و هر فرصتی مناسب برای ارزشیابی است.

  1. کیفی بودن:

در ارزشیابی سنتی و کمی ، توجه به حجم و اندازه گیری با تاکید بر سطوح اولیه یادگیری مطرح است.

مطلب مرتبط :   دانلود رایگان تجربیات مدون معلم ابتدایی | کاملترین نمونه های رایگان سالتحصیلی 97-98

در ارزشیابی کیفی ، توجه به کیفیت یادگیری و فرایندهای دست یابی به اهداف مهم است.

  1. رویکرد:

در ارزشیابی کمی ، رفتارگرایی و آنچه را دانش آموز از خود نشان می دهد مد نظر است.

در ارزشیابی کیفی رویکرد تلفیقی است و علاوه بر رفتار به ساخت گرایی و نوع بینش و … فراگیر توجه می شود (رادمنش، 1389).

 

[1]

[2] Scale

[3] Feedback