در تحقیقات انجام شده از کودکان و نو جوانان بزهکار این امر ثابت گردیده است که کودکان تازه به دوران رسیده هرگاه از جامعه خویش رانده شده اند و یا از سوی والدین ویا محیط به خوبی درک نشده اند رو به تباهی ‌و سیه روزی روی آورده اند ( یاووزار به نقل از گلکاران ، ١٣٨۲ ، ص۲٣۲ )
علت های رفتار ضد اجتمایی : ‌
وراثت و محیط ایجاد کننده این بیماری هستند و تحقیقات موید این امر است ، محققان دو گروه کودک را مورد مطالعه قرار داده اند یکی کودکانی که اولیاء آنها به ویژه پدرانشان شخصیت ضد اجتمایی داشته اند و هیچ گاه آنها را ندیده اند و گروه دوم کودکانی که والدین آنها شخصیت ضد اجتمایی نداشته و اما از کودکان خود جدا شده بودند د، در مقایسه مشخص شد که بر اساس عوامل فیزلوژیک گرایش ضد اجتمایی بودن درکودکان گروه اول بیشتر ازکودکان گروه دوم بود، البته عوامل محیطی و بویژه عوامل خانوادگی نیز در ایجاد این اختلال مهم است از این نظر دو عامل بسیارمهم درایجاد آن موثر است ، یکی بی توجهی شدید ومزمن دیگری تربیت صحیح اجتمایی‌و بویژه اخلاقی است . ( باچر ، مینکا ، هولی ، به نقل از سید محمدی ، ١٣٨٨ ، ص ۲۴۵ )
در بررسی های انجام شده برروی ١۰۰۰ کودک در انگلستان به این نتیجه رسیده است که ١٧۰ نفر از آنها سنین میان ١۵–١١ بوده و ۲١١ نفر از آنها از سنین ١٨–١۶ برخوردار بودند و بقیه سنین بین ۲۵–١٨ سال داشتندبا تحقیق بر روی خصوصیات رفتاری و روانی آنها متوجه شدند که ٩٨ درصد از آنها کودکانی‌بودند که سنین حساس بلوغ و نوجوانی‌ را با مشکلات و یا بدون رهبری سپری کرده اند و و از مسیر درست خارج شده اند . ( یاووزار به نقل از گلکاران ، ١٣٨۲ ، ص ۲٣۴ )
همین موضوع را در بین کودکان بزهکار زندان های ترکیه نیز بررسی نموده اند و در آنجا نیز به نمونه های مشابه برخورد کرده اند در این نتیجه گیری معلوم گردید که وجود هر نوع حالات و رفتارهای ضد اجتمایی ، بزهکاری و امثال آنها در کودکان و نوجوانان زاییده برخوردهای ناشیانه و غیر منطقی‌ خانواده ها و اولیاء مدرسه بوده است . ( همان منبع ، همان ص )
مطالعات سبب شناختی ، مکانیسم های زیست شناختی این اختلال را نشان داده است که سطح بالای تکانشی بودن ، تحریک پذیری ، پرخاشگری و در جستجوی هیجانی بودن با سطح بالای سرتونین مربوط می گردد ، برخی از شواهد عصب شناختی وجود دارد که از جمله می توان به مطالعه ای اشاره کرد که نشان داده است که حجم ماده خاکستری فرونتال ( پیش پیشانی )مغز نو جوانانی که به این اعمال اشتغال داشته اند در مقایسه با گروه کنترل ١١ درصد کاهش دارد . (‌جوانمرد ، ١٣٨٧ ، ص ٩۵ )
درمان های رفتار ضد اجتمایی20 :
مداخلات روانشناختی :
به نظر می رسد که موثر ترین مداخلات شناختی آن هایی هستند که به خانواده ها معطوف می شوند یک نمونه از این درمان ها در سال ١٩٩٩ توسط پوردین تحت عنوان رویکرد چند سیستمی مبتنی بر خانواده توصیف شده است که هدف از آن فراهم ساختن مهارت هایی است برای کمک به درمانجو جهت کنار آمدن با مشکلات خانوادگی و مشکلات خارج از خانواده است ، مداخلات خانوادگی به هدف بهبود در مهارت های فرزند پروری ، تشویق والدین به حمایت از کودکان ، و کاهش در سطح استرس والدین در امر خانه داری طراحی شده است ، و مداخلات مبتنی بر همسالان به جهت افزایش پیوند جویی با همسالان در افراد غیر اجتمایی در جلسات گروهی در حین برنامه های ورزشی و مدرسه است ، مداخلات شناختی و رفتاری نیز به آموزش مهارت های اجتمایی در حل مسئله تمرکز دارد که به مدت ۵ ماه به طول می انجامد که در اوایل هر روز و با یک جلسه شروع می گردد و در انتهای جلسات هفتگی می باشد . ( همان منبع ، ص ١۰۴ )
علاقه ی زیاد به جوامع درمانی و سایر درمان های گروهی مبذول شده است هر چند ملاک اندکی برای این علاقه وجود دارد ، بسیاری از بزهکاران نو جوان و مجرمین بالغ از زندانها یا موسسات دارای محدودیت کم وبیش نسبت به روش های درمان گروهی واکنش نشان داده اند ، سابقه خشونت رفتار جنایی و ضد اجتمایی ظاهراً پس از سن ۴۰ سالگی فروکش می کند و عود رفتار جنایی در بعضی از مطالعات به ٩۰ درصد می رسد و در سنین میانسالی پایین می آید . ( سادوک وسادوک ، به نقل از پور افکاری ، ١٣٨۵ ، ص ۶۴٩ )
مداخلات دارویی :
برای درمان این اختلال از مداخلات دارویی استفاده می شود برخی از آنها به ویژه در درمان پرخاشگری به موفقیت هایی دست یافته اند به عنوان مثال نشان داده اند که لیتیوم در کاهش برخی از دوره های پرخاشگری تکانشی مفید است ، پیشنهاد شده است که داروهای بازدارنده مجدد جذب سرتونین نیز برای کنترل پرخاشگری تکانشی مفید است . ( جوانمرد ، ١٣٨٧ ، ص ١۰۴ )
احساس مسئولیت و رفتار های ضد اجتمایی :
احساس مسئولیت پیش زمینه ی مهمی برای رفتارهای اجتمایی مطلوب است تجارب روزمره نشان می دهد که مردم نسبت به کمک کردن به افرادی که شخصاً موجب بروز ناراحتی و بد بختی خود شده اند تمایل در خود نشان نمی دهند . ( بیروهوف به نقل از صدقی نژاد ، ١٣٨۴ ، ص ۲۲٩ )
انتظار می رود تمایل به کمک رسانی تنها هنگامی به وجود می آید که همدلی و دلسوزی غالب می شود الگوی رفتاری توام به کمک رسانی مبتنی بر نسبت دادن مسئولیت که بعدها گسترش یافت و به صورت نظریه رفتاراجتمایی مبتنی برمسئولیت در آمد برپایه این فکر استوار است که نسبت دادن مسولیت موجب بروز واکنش های عاطفی می شود که خود عامل اصلی رفتار های مثبت اجتمایی می گردد این واکنش های دلسوزی و عاطفی و عصبانیت هستند که دلسوزی منجر به کمک رسانی شده و عصبانیت موجب مسامحه ، سرزنش و انتقام می گردد . همان منبع ، ص ۲۲٣ )
اختلال پارانویید21 :
اصطلاح پارانویید حتی قبل از بقراط در یونان به کار بسته شده است و یونانی ها از آن به معنای دیوانگی از آن استفاده کرده اند در قرن هیجدهم این اصطلاح برای اختلالاتی به کار می رفت که علائم بارز آن هذیان ها و تو همات 22 بود تا قرن نوزدهم این اصطلاح را برای انواع بیماری ها به کار می بردند اما در سال ١٨٩٣ کریپلین پارانویید را از پارافرنیا که یک اصطلاح متداول در اروپا است و معادل اصطلاح واکنش پارانویید و یا حالت پارانویید در آمریکا است تمییز داد او همچنین بیماری پارانویید را از پارانویید اسکیزو فرنی که در آن
زمان دمانس پر کوکس 23نامیده می شد متمایز کرد . ( شاملو ، ١٣٨٨ ، ص ۲٣٣ )
پارانویید نوعی نگاه خلاف واقع به دنیا است که به دلیل تجربیات فرد در زندگی که به دلیل اختلال در عملکرد مغز او ایجاد می شود اگر فردی اتفاقات و وقایع پیرامون خود را بر خلاف واقعیت و بد تر از انچه هست تصور کند می توان گفت که به بیماری بد بینی دچار است پارانویید و بد بینی معادل هم هستند بد بینی می تواند یکی از دلایل بیماری هایی مثل اسکیزو فرنی باشد . ( اردستانی ،١٣٨٧، ص ١١)
تمایلات یا حالات پارانویید در افراد اجتمایی و بخصوص در دانشجویان دانشگاه خیلی زیاد پیدا می شود این نوع افراد معمولاًدارای رفتارهای غالبی و انعطاف نا پذیر هستند و به سختی قادر به سازش با دیگران هستند این انعطاف نا پذیری نه تنها در طرز تفکر بلکه حتی در رفتارشان نیز محسوس می باشد این اشخاص به افراد بیگانه و مکان های غریبه بد گمان هستند و گاهی نیز سوظن آنها نسبت به اعضای خانواده و همکاران خود بروز می کند . (شاملو،١٣۶٩، ص ۲٩٧)
شیوع این بیماری در پسران بیش از دختران است و حدود ۵/٣دهم درصد تا ۵ دهم درصد در جامعه است بررسی های خانوادگی وجود سابقه خانوادگی این اختلال را در آنها تایید می کند . ( کشاورز ، ١٣٨۵، ص ١٣٨)
شکل گیری این اختلال ابتدا در کودکی و در نوجوانی با تنهایی ، روابط ضعیف با دیگران ، اضطراب اجتمایی ، پیشرفت های ضعیف در مدرسه ، حساسیت زیاد ، افکار و گفتار غیر عادی یا عجیب ظاهر می شود . ( همان منبع، ص ٣٨)
طبقه بندی پارانویید :
پارانویید پیری :
در دوران کهنسالی شروع می شود و نظلم شکل یافته و محکمی از اختلالات تفکر و باور های هذیانی دیده می شود این هذ یان ها شبیه هذیان بیمارر دراسکیزو فرنی است .( شاملو ، ١٣٨٨، ص ۲٣۴)