قسمت چهارم : مدیریت فشارهای عصبی وروانی
استرس یک پدیده غیرقابل اجتناب درزندگی خانوادگی وکاری است. ازآنجایی که آن را نمی توان اززندگی روزانه حذف نمود، راه حل صحیح، آن است که به صورت اثربخشی مدیریت گردد.
الف: مدیریت براسترس درسطح فردی:
1- حذف عامل فشارزا
دربعضی موارد، آسان ترین راه برای اداره استرس، اجتناب ازآن می باشد. به عنوان نمونه سرپرستان می توانند برای اجتناب ازاسترس که درموقع انتقاد روبرو ازکارمندان برایشان بوجود می آید، ازطریق نوشتن انتقاد دریک یادداشت برای وی ازبه وجود آمدن استرس جلوگیری نمایند.
2- تقویت ایمان ومعتقدات مذهبی وتفکربا هدف آرمان دار
این روش یکی دیگر ازراههای فردی مقابله با استرس می باشد که می تواند درمجموع نتایج مثبت خوبی را به همراه داشته باشد.
ب: مدیریت براسترس درسطح سازمانی
هدف ازمدیریت پیشگیری درسطح سازمانی، ازبین بردن یا به حداقل رساندن انتظاراتی که ازافراد می رود نیست. بلکه به افراد کمک می کند تا از راههای مناسبی خود را با تغییرات وتقاضاهای سازمانی منطبق نمایند.
1- انتخاب وبه کارگماری
درصورتی که مدیریت نباید استخدام را محدود به افراد با تجربه بالا ودارای مرکز کنترل داخلی بنماید، اما چنین افرادی ممکن است دارای تطابق بیشتری نسبت به شغل های پراسترس داشته باشند وآن شغل‌ها را به صورت اثربخش تری به انجام برسانند.
به عبارت دیگر، مدیریت باید بین شغل وشاغل تناسب معقولانه تری را ایجاد نماید. (رابینز، 1991، ص 617).
2- روشن نمودن نقش های سازمانی
تلاش برای روشن نمودن ویا تغییرانتظارات دیگران ازنقش، یکی دیگر ازتکنیک های مقابله بااسترس، بخصوص تضاد وابهام نقش است. اگرکارکنان احساس کنند که طراحی شغل آنها مبهم است آنان می‌توانند ازسرپرستان خود بخواهند که آنها را ازآنچه دارند روشن نمایند. ویا اگرعلائم متضادی را ازمدیرانشان دریافت می کنند می توانند آنها را از موقعیتی که درآن قراردارند آگاه نمایند. (آرنولد وفلدمن، 1986، ص 475).
3- طراحی مجدد شغل
طراحی مجدد شغل با اعطای مسئولیت بیشتر به همراه کاربا اهمیت ترودادن استقلال بیشتربه کارکنان همچنین افزایش بازخورمی تواند استرس را کاهش دهد. بخاطراین عوامل کارکنان کنترل بیشترروی فعالیت های کاری پیدا نموده ووابستگی آنها به دیگران کاهش می یابد. طراحی مجدد شغل برای کارکنان با سطوح نیاز پائین رشد، شاید مسئولیت وتقسیم کار، مناسب باشد.
اگرافراد، کارتکراری را ترجیح بدهند، کاهش تنوع مهارت همچنین موجب کاهش سطوح استرس وعدم اطمینان می شود. (رابینز، 1991، ص 618).
4-هدف گذاری
استفاده ازهدف گذاری می تواندضمن ایجاد انگیزش درکارکنان، باعث کاهش فشارهای شغلی آنان گردد. اگراهداف برای افرادچالشی وخاص باشد وبازخور مناسب ازچگونگی پیشرفت عملکردبه آنان داده شود به صورت اثربخش تری عمل خواهند نمود.
بازخورمناسب عدم اطمینان نسبت به عملکرد واقعی شغل را کاهش می دهد.
نتیجه این امرکاهش ابهام نقش همچنین کاهش ناکامی واسترس را به دنبال دارد. (رابینز، 1991، ص 617).
5-مشارکت درتصمیم گیری
درتحقیقی که کوچ وفرنچ (1948) راجع به مشارکت شغلی دریک کارخانه تولید سوزن انجام دادند به این نتیجه رسیدند که هرچه میزان مشارکت بیشترشود نتیجتا تولید افزایش می یابد ورضایت شغلی نیزبیشترمی شود.